Өнеркәсіп тоғыз айда 2,9%-ға өсті: ең жылдамы — металл бұйымдары, фармацевтика және химия

Басты көрсеткіштер

Ұлттық статистика бюросының деректері бойынша 2026 жылғы қаңтар–қыркүйекте өнеркәсіп 51 935 млрд ₸-нің өнімін шығарды. Бір жыл бұрын сол кезеңде 44 840,7 млрд ₸ болған. Өнеркәсіптік өндіріс индексі — 102,9%.

Салалар бойынша:

• өңдеу өнеркәсібі — +8,6%;
• электр энергиясымен, газбен, бумен және ыстық сумен жабдықтау — +12,4%;
• сумен жабдықтау, су бұру және қалдықтарды басқару — +9,2%.

Жалпы индекс өңдеу мен энергетиканың өсімінен айтарлықтай төмен. Демек, салмағы бойынша ең ірі тау-кен өндіру саласы баяуырақ өсті. Оның көрсеткішін Бюро бұл хабарламада келтірмеді.

Салыстыру үшін: ресми бағалау бойынша тоғыз айда экономика жалпы 4,2%-ға өсті. Яғни өнеркәсіп әзірге экономикадан баяуырақ өсіп отыр, ал өсімнің өзі өңдеуге — мемлекет жылдар бойы шикізатқа балама ретінде дамытып келе жатқан салаға сүйенеді.

Ақшалай +16%, ал индекс неге небәрі +2,9%

Бұл жиі қойылатын сұрақ. 51 935 ÷ 44 840,7 ≈ 1,158, яғни теңгемен есептегенде шығарылым 15,8%-ға өсті. Бірақ бұл сомаға бағаның өсуі де кіреді. Өнеркәсіптік өндіріс индексі салыстырмалы бағамен есептеледі — ол өнімнің физикалық тұрғыдан қаншалықты көп шығарылғанын көрсетеді. 15,8% пен 2,9%-дың арасындағы айырма — негізінен өнімнің, ең алдымен шикізаттың қымбаттауы.

Өз бизнесіңізге мысал. Егер түсіміңіз 12%-ға өсіп, ал тауарларыңыз бір жылда 10%-ға қымбаттаса, сатылымның нақты өсімі — шамамен 2%. Статистиканы да дәл осылай оқыған жөн.

Өсім қай жерде

Өнеркәсіптік өндірістің өсуі 16 өңірде тіркелді. Бәрінен байқалатыны — Алматы, Жамбыл, Жетісу, Солтүстік Қазақстан және Түркістан облыстарында, сондай-ақ Астанада, Алматыда және Шымкентте.

Бұл бизнестің әртүрлі түрлері үшін нені білдіреді

Шикізат, орама және бөлшек жеткізушілер. Жылдам өсіп жатқан салаларға — металл өңдеуге, фармацевтикаға, химияға, машина жасауға — материалдар, бөлшектер, ыдыс және сервис қажет. Бұл — әлеуетті клиенттер.

Құрылыс. Дайын металл бұйымдарының едәуір бөлігі — құрылысқа арналған өнім, мысалы, металл конструкциялар. 27 қазанда мұндай зауыт Кентауда іске қосылды. Жарияланған «Халық құрылысы» сұранысты бұдан әрі де қолдауы мүмкін.

Азық-түлік өндірушілер. Тамақ өнімдерін шығару 13,8%-ға өсті. Сонымен бірге Президент Жолдауда жергілікті азық-түлікке сөреге шығуда әлі де кедергілер бар екенін атап өтті.

Энергияны көп қажет ететін өндірістер. Энергетика 12,4%-ға өсіп жатыр, бірақ Президент шыңдық кезеңдерде электр энергиясының тапшылығын мойындап, 2029 жылға қарай тұрақты профицитке шығу мақсатын қойды. Кеңейтуді жоспарлағанда қуат бойынша тәуекелдерді ескеріңіз.

Не істеу керек

• Клиенттеріңіз немесе жеткізушілеріңіз жылдам өсіп жатқан салаларда жоқ па, қараңыз.
• Түсіміңізді тек өткен жылмен емес, бағаның өсуімен де салыстырыңыз.
• Өнеркәсіп жылдамырақ өсіп жатқан өңірлердегі өңірлік бағдарламаларды бақылаңыз.

Жиі қойылатын сұрақтар

Өнеркәсіптік өндіріс индексі деген не? Салыстырмалы бағамен есептелген шығарылымның физикалық көлемінің көрсеткіші. 102,9% — өткен жылмен салыстырғанда 2,9%-ға өсу.

Экономикада өңдеу қандай үлес алады? Президенттің айтуынша, ол ЖІӨ-нің 14%-ынан асты.